Migren Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Migren nedir?
Migren, kısaca en sık rastlanan baş ağrısıdır. En sık görülen baş ağrısı, gerilim baş ağrısı olarak bilinse de genellikle migren baş ağrısı ile birlikte görülür.
Migren genellikle kimlerde görülür?
Tüm dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 15'i migrenlidir. Kadınların yaklaşık yüzde 20'sinde, erkeklerin yüzde 8'inde görülür.
Çocukluk çağı başlangıçlı olabilse de çoğunlukla ergenlik döneminde başlar. Hastaların yüzde 80'inden fazlasında 30 yaşından önce başladığı gözlemlenmiştir.
Kadınlarda menopozdan sonra, kadınlık hormonlarının azalması ile genellikle azalır.
Çocukluk çağında araç tutması, baş dönmesi ve karın ağrısı atakları yaşayanlar, migren hastası adaylarıdır.
Migrenin nedenleri nelerdir?
Migren hastalarında genetik bir yatkınlık olduğu, beynin hangi bölgelerinin hastalıktan sorumlu olduğu ve beyni nasıl etkilediği bilinmekle beraber,hastalığın nasıl oluştuğu konusunda kesin bir fikir birliği yoktur.
Migrenin belirtileri nelerdir?
Migren belirtileri şu şekilde açıklanabilir:
- 4-72 saat sürebilen,
- Genellikle tek taraflı,
- Zonklayıcı, orta-yüksek şiddette,
- Fizik aktivite ile artan,
- Bulantı-kusma, ışık-ses-koku hassasiyetinin arttığı baş ağrısı atakları şeklindedir.
Migren atağını tetikleyen besinler nelerdir?
- Eski peynirler (kaşar, gravyer vs)
- Sakatatlar, katkı maddeli et ürünleri (salam, sucuk, sosis vs)
- Deniz ürünleri (kalamar, karides, midye)
- Konserve gıdalar
- Turunçgiller (mandalina, portakal, greyfurt vs)
- Yağlı ,baharatlı yiyecekler, hazır soslar
- Kafeinli içecekler migreni tetikleyen besinler arasında gösterilebilir.
Migren atağını tetikleyen durumlar nelerdir?
- Uyku-uyanıklık siklus bozuklukları (geç uyumak, geç uyanmak vs.),
- Stres,
- Aşırı fiziksel aktivite,
- Uzun süren açlık, migren atağını tetikleyebilir.
Migren tanısı nasıl konur?
Hastanın şikayetleri dinlenir, tanı kriterlerine uygunluğu değerlendirilir. Nörolojik muayenesi yapılır. Ağrıya neden olabilecek altta yatan muhtemel hastalığı dışlamak için gerekli görüntüleme yöntemleri (MRG, MRG Anjio, BBT,BT Anjio) uygulanır.
Migren nasıl tedavi edilir?
Atak tedavisi:
- Basit ve kombine ağrı kesiciler,
- Migrene özgü ağrı kesiciler,
- Bulantı ilaçları kullanılır.
Önleyici tedavi:
- Diğer hastalıklar için geliştirilmiş migrende etkili ilaçlar, bazı kalp ve tansiyon ilaçları, epilepsi ve depresyon tedavisinde kullanılan ilaçların 3 ila 6 aylık kullanımlar sonrası etkinliği değerlendirilir, bazen kombine de kullanılabilirler.
- Botoks uygulamasına başvurulabilir. Bir haftada etkisi başlar, 4-6 ay arasında etkili olur.
- Sinir blokajı(Nöral terapi),1-2 hafta aralıklarla 2-3 defa uygulamak gerekir.
- Akupunktur
Migren tedavisinde güncel yöntemler
- Migren aşısı olarak bilinen , beyindeki ağrı reseptörlerini bloke eden tedaviler; ayda bir defa cilt altına uygulanırlar.
- Migren ağrı reseptörlerine spesifik geliştiren tablet formunda ağrı kesiciler; hem ağrı atağı tedavisinde, hem de önleyici tedavide (gün aşırı tek doz) uygulanırlar. (Ülkemizde halen tek bir formu mevcut.)